Borçlu ödeme emrine itiraz etti: altı ay mı, bir yıl mı?

İlamsız icra takibinde borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz ederek takibi durdurabiliyor. Bu noktada alacaklının önünde iki yol var: icra mahkemesinde itirazın kaldırılması ya da genel mahkemede itirazın iptali davası. Hangi yolun seçileceği, büyük ölçüde elinizdeki belgeye bağlı.

İtirazın kaldırılması: hızlı ama belgeye bağlı

İcra ve İflas Kanunu’nun 68. maddesi uyarınca alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden itibaren altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebiliyor. Bu yol hızlı; ancak alacağın, imzası ikrar edilmiş veya noterce onaylanmış bir borç ikrarı belgesine ya da kanunda sayılan resmî belgelere dayanması gerekiyor. Faturaya ve cari hesaba dayanan birçok ticari alacak bu şartı karşılamıyor.

İtirazın iptali: yavaş ama geniş

İcra ve İflas Kanunu’nun 67. maddesi uyarınca alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açabiliyor. Bu davada her türlü delil kullanılabiliyor. Ticari alacaklarda bu davadan önce arabulucuya başvurmak dava şartı; arabuluculukta geçen sürede ise hak düşürücü süre işlemiyor.

Bir yıllık süre kesin bir süre. Süre geçtikten sonra alacak ortadan kalkmıyor, ancak takibe kaldığı yerden devam etme imkânı kayboluyor ve alacaklı yeni bir dava açmak zorunda kalıyor.

İcra inkâr tazminatı

İtirazın iptali davası alacaklı lehine sonuçlanırsa ve alacak likitse, yani miktarı belli veya belgelerden kolayca hesaplanabilir durumdaysa, mahkeme borçlu aleyhine alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedebiliyor. Aynı tazminat, haksız ve kötü niyetli takip yapan alacaklı aleyhine de söz konusu olabiliyor.

Takibe başlamadan önce

Takip talebi hazırlanırken olası itiraz da hesaba katılmalı. Alacağın hangi belgeye dayandığı, bu belgenin itirazın kaldırılması için yeterli olup olmadığı ve alacağın likit sayılıp sayılmayacağı baştan değerlendirilmeli. Böylece itiraz geldiğinde yol seçimi birkaç günlük bir tartışmaya dönüşmez ve süreler kaçırılmaz.

Kaynaklar

• 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu